Wykaz drukarń banknotów polskich

               W ciągu 84 lat istnienia banknotu polskiego po odzyskaniu niepodległości 11 listopada 1918 roku, banknoty polskie drukowane były w różnych drukarniach krajowych i zagranicznych. Każda drukarnia używała własnych  numeratorów do numeracji banknotów. Numeratory poszczególnych drukarń różnią się krojem czcionek i ich wielkością, powstałe różnice w numeracjach tego samego banknotu tworzą jego odmianę. Obecnie trudno jest dokładnie ustalić jakie banknoty drukowały poszczególne drukarnie w latach dwudziestych. Dotyczy to przede wszystkim drukarń prywatnych i banknotów w walucie markowej z okresu 1919 - 1923. W tym czasie jedynie Zakłady Graficzne Bolesław Wierzbicki i S-ka  sygnowały swoje druki banknotów (i to nie wszystkich). Pomimo trudności wynikających z braku pełnego materiału archiwalnego (zniszczone akta, względnie zagubione w okresie 2 wojny światowej), udało się ustalić nazwy niektórych innych drukarni prywatnych, które posiadały koncesję na wytwarzanie papierów wartościowych w tym i banknotów.

 

Drukarnie polskie

PAŃSTWOWE
  • PZGr - Państwowe Zakłady Graficzne Ministerstwa Skarbu w Warszawie (1919 - 1925)*
  • Zakłady Graficzne Biblioteki Polskiej w Bydgoszczy (1922 - 1924)
  • PWPW -Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S-ka Akc., w Warszawie (1925 - 1939)
  • Wytwórnia Papierów Wartościowych w Warszawie (od 12.10.1939 - 1944)
  • Zakłady Graficzne Banku Polskiego w Krakowie (1940 - 1944)
  • Drukarnia Narodowa w Krakowie (1944)
  • PWPW -Państwowa Wytwórnia Papierów Wartościowych w Łodzi (1945 - 1956)
  • PWPW -Państwowa Wytwórnia Papierów Wartościowych w Warszawie (1947 - 1994)
  • PWPW -Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S-ka Akc., w Warszawie (od 1998)
PRYWATNE
  • Drukarnia Piotra Laskauera w Warszawie (1919 - 1922)
  • Drukarnia Zygmunta Łazarskiego w Warszawie (1919 - 1922)
  • Drukarnia Straszewiczów w Warszawie (1919 - 1922)
  • Zakłady Graficzne Eugeniusza i dra Kazimierza Koziańskich w Warszawie (1919 - 1923)
  • Zakłady Graficzne Bolesław Wierzbicki i S-ka w Warszawie (1919 - 1924)
  • Zakłady Graficzne Bolesława Wirtza w Warszawie (1922 - 1923)
  • Drukarnia S. Manitiusa w Łodzi (1940 - 1944)

Drukarnie zagraniczne

  • Reichdruckerei, Berlin (1916 - 1918)
  • Gebrüder Parcus, München, Niemcy (1916 - 1918)
  • Wiener Staatsdruckerei w Wiedniu (1919 - 1920 oraz 1940)
  • Banque de France, Paryż (drukarnie Banku Francuskiego 1919 - 1920)
  • Waterlow & Sons Limited. Londyn, Wielka Brytania (1919 - 1920)
  • Orel Füssil & Co., Zürich, Szwajcaria (1927 - 1928)
  • Bredbury Wilkinson & co. Ltd., New Malden, Surrey, Wielka Brytania (1941 - 1942)
  • TDLR - Thomas De La Rue & Co. Ltd., Londyn, Wielka Brytania (1941 - 1942)
  • ABNCo - American Bank Note Company, Nowy Jork (1941 - 1942)
  • GOZNAK - państwowa drukarnia ZSRR w Moskwie (1944)
  • TP NBCS - Tiskaárna platidel Národní banky Ceskoslovenské. Praga, Czechosłowacja (1947 - 1949)
  • TP SBCS - Tiskaárna bankovek Státní banky Ceskoslovenské. Praga, Czechosłowacja (1950 - 1953)           (Zmiana nazwy drukarni TP NBCS na TP SBCS nastąpiła w 1950 roku)
  • Pénzjegynyomda a Magyar Nemzeti Bank, Budapeszt, Węgry (1949)
  • Riksbankens Sadeltryckeri, Sztokcholm, Szwecja (1949)
  • drukarnia w byłej NRD (1990) - druk 500.000 zł 20.04.1990 - serie A, B, C.
  • G&D - Giesecke und Devrient, Niemcy (1990 - 1991)
  • TDLR - Thomas De La Rue, Londyn, Wielka Brytania (1994 - 1999)

* Daty podane w nawiasach dotyczą okresu druku banknotów polskich a nie działalności drukarń.

Materiały pochodzą z "Katalogu banknotów polskich 1916 - 1994" Pana Czesława Miłczaka.

HOME